Pierwsze dni po przyjściu na świat dziecka są pełne radości, ale także wyzwań. Jednym z najczęstszych problemów, z którymi mogą się spotkać nowi rodzice, są kolki noworodkowe i płacz dziecka. To doświadczenie może być frustrujące i stresujące dla rodziców, ale istnieją sposoby radzenia sobie z tymi trudnościami. W niniejszym artykule omówimy i wyjaśnimy Ci co to są kolki noworodkowe, dlaczego noworodki płaczą oraz jakie są skuteczne metody łagodzenia dyskomfortu u noworodka.
Kolka u niemowlaka, co to takiego?
Kolki u niemowląt, znane również jako kolkowy płacz, to okresowe napady płaczu u niemowląt, które mogą trwać od kilku minut do kilku godzin dziennie. Kolki niemowlęce zazwyczaj zaczynają się w drugim tygodniu życia dziecka i mogą trwać do około trzeciego miesiąca. Objawy kolki noworodkowej mogą obejmować silny płacz, gazy, skurcze brzucha, napięcie mięśni brzucha oraz trudności z uspokojeniem dziecka.
Przyczyny kolki u niemowląt nie są w pełni zrozumiałe, ale istnieją pewne czynniki, które mogą przyczyniać się do tego zjawiska. Mogą nimi być nieprawidłowości w układzie pokarmowym dziecka, nadmierna ilość gazu w jelitach, niezrównoważona flora bakteryjna w jelitach, czy też nadwrażliwość na bodźce zewnętrzne.
Objawy kolki u niemowlaka
Objawy kolki u niemowlaka mogą być różnorodne, ale istnieje kilka charakterystycznych objawów, które często towarzyszą temu stanowi:
- Intensywny płacz dziecka - Kolka często manifestuje się gwałtownym, niepokojącym płaczem, który może trwać długo i być trudny do uspokojenia. Płacz może być bardzo intensywny i wydawać się być "przerwany" lub "przerywany", co oznacza, że dziecko może płakać przez krótki czas, przestać, a następnie wznowić płacz.
- Częstość płaczu - Płacz związany z kolką u niemowlaka może występować regularnie, zazwyczaj w określonych porach dnia. Wiele niemowląt doświadcza napadów kolki wieczorem, ale płacz może występować również w ciągu dnia.
- Trudności z uspokojeniem - Pomimo prób uspokojenia, niemowlę cierpiące na kolki może być trudne do uspokojenia. Tradycyjne metody, takie jak kołysanie, noszenie na rękach czy karmienie, mogą nie przynosić ulgi ani zmniejszać płaczu.
- Skurcze brzucha - Podczas napadów kolki, niemowlę może wydawać się być niespokojne i nadmiernie napinać brzuch. Można zaobserwować, że brzuszek dziecka jest twardy i napięty podczas płaczu.
- Nadmierne wzdęcia - Wiele niemowląt cierpiących na kolki może doświadczać problemów z gromadzeniem się gazu w jelitach. Mogą występować objawy wzdęcia brzucha, a niemowlę może przejawiać dyskomfort lub ból związany z nadmiernym gazem.
- Płacz bez wyraźnej przyczyny - Płacz związany z kolką może wydawać się być nieuzasadniony lub niezwiązany z konkretnej przyczyny. Niemowlę może płakać nawet po zaspokojeniu podstawowych potrzeb, takich jak karmienie, zmiana pieluszki czy drzemka.
- Trudności z zasypianiem - Niemowlęta cierpiące na kolki mogą mieć trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu. Mogą budzić się częściej w nocy i mieć trudności ze ponownym zaśnięciem po przebudzeniu.
- Zwiększone napięcie mięśniowe - Podczas napadów kolki, niemowlę może wydawać się być nadmiernie napięte i niezdolne do rozluźnienia. Mogą występować skurcze mięśniowe, szczególnie w okolicach brzucha i pleców.
- Zmiana zachowania podczas karmienia - Niemowlęta z kolkami mogą wykazywać zmiany w zachowaniu podczas karmienia. Mogą być mniej chętne do jedzenia lub odmawiać piersi lub butelki ze względu na dyskomfort związany z płaczem i skurczami brzucha.
- Zmiana nastroju i apetytu - Kolka u niemowlaka może wpływać na ogólny nastrój i apetyt dziecka. Niemowlę może być bardziej drażliwe, niezadowolone lub niechętne do interakcji z otoczeniem.
- Wzmożone wzdęcia i gazy - Oprócz objawów fizycznych, jakimi są skurcze brzucha, niemowlęta z kolkami mogą również wykazywać wzmożone wzdęcia i wydzielanie gazów. Może to być związane z trudnościami w trawieniu i przyswajaniu pokarmu.

Sposób na kolki. Jak sobie z nimi radzić?
Poniżej przedstawiamy kilka sposobów, które mogą pomóc przy objawach łagodzenia kolki u dziecka.
- Regularne karmienie może pomóc w łagodzeniu objawów kolki noworodkowej. W przypadku karmienia piersią, upewnij się, że dziecko dobrze się przyssie, a także unikaj potencjalnie drażniących pokarmów, takich jak ostre przyprawy czy produkty mleczne. W przypadku karmienia butelką, wybierz mleko modyfikowane przeznaczone dla niemowląt z delikatnymi żołądkami.
- Delikatne masowanie brzuszka dziecka w kierunku ruchu wskazówek zegara może pomóc w ułatwieniu trawienia i wydalaniu gazu.
- Kąpiele w ciepłej wodzie mogą być relaksujące dla dziecka i pomóc w złagodzeniu napięcia mięśniowego oraz dyskomfortu związanego z kolkami.
- Delikatne kołysanie dziecka, biały szum lub łagodna muzyka mogą pomóc w uspokojeniu płaczącego niemowlęcia. Dodatkowo, noszenie dziecka w chuście może zapewnić mu poczucie bezpieczeństwa i komfortu. Szum biały, czyli stały dźwięk o jednakowej głośności we wszystkich częstotliwościach, może być odtwarzany za pomocą specjalnych urządzeń lub aplikacji mobilnych.
- Ciepły kontakt skóra do skóry z rodzicem może pomóc w regulacji temperatury ciała dziecka, zmniejszeniu napięcia mięśniowego oraz budowaniu więzi emocjonalnej.
- Czasami zmiana pozycji dziecka, na przykład przeniesienie go z leżenia na brzuszku na leżenie na plecach lub odwrotnie, może pomóc w złagodzeniu dyskomfortu i ułatwić mu znalezienie wygodnej pozycji.
- Jeśli objawy kolki noworodkowej są nasilone lub utrzymują się przez dłuższy czas, warto skonsultować się z lekarzem pediatrą, aby wykluczyć inne przyczyny płaczu dziecka oraz uzyskać poradę dotyczącą dalszego postępowania. Lekarz może pomóc wykluczyć inne przyczyny dyskomfortu u dziecka oraz zaproponować dalsze kroki w leczeniu. Może to obejmować zmianę diety matki (w przypadku karmienia piersią), zastosowanie specjalnych preparatów na nadmierną produkcję gazu lub inne strategie mające na celu złagodzenie objawów kolki.
- Delikatne przyłożenie ciepłego termoforu lub ciepłej pieluszki na brzuszek dziecka może przynieść ulgę w przypadku kolek noworodkowych. Ciepło może pomóc w rozluźnieniu mięśni brzucha oraz ułatwić wydalanie gazu, co może zmniejszyć dyskomfort dziecka i zmniejszyć jego płacz.
- Utrzymywanie odpowiedniej temperatury w pomieszczeniu, w którym przebywa dziecko, może wpłynąć na jego komfort i redukcję objawów kolkowych. Zbyt ciepłe lub zbyt zimne środowisko może wprowadzać niemowlę w stan dyskomfortu, co może przyczynić się do nasilenia płaczu. Stąd ważne jest utrzymanie komfortowej temperatury w pokoju, zwykle w granicach 20-22°C, oraz unikanie przeciągów.
Ciekawostka! Badania naukowe wykazały, że sposób, w jaki noworodki płaczą, może się różnić w zależności od kultury, w jakiej się urodziły. Na przykład, w niektórych kulturach dzieci płaczą w sposób bardziej melodyjny, podczas gdy w innych kulturach płacz może być bardziej monotonny lub intensywny. Ta różnorodność w wyrażaniu emocji przez płacz może być związana z różnicami w sposobie wychowania dzieci oraz w kulturze rodzicielskiej. Fascynujące jest to, jak płacz, będący jednym z podstawowych sposobów komunikacji niemowlęcia, może odzwierciedlać bogactwo różnic kulturowych na całym świecie.

Zmiany w diecie matki, które mogą pomóc w łagodzeniu kolki
- Unikanie produktów drażniących - Niektóre produkty spożywcze mogą powodować nadmierne gazowanie u niemowląt i przyczyniać się do wystąpienia kolki. Należą do nich: cebula, czosnek, brokuły, kapusta, fasola, groch, kiełki, orzechy, słodycze, produkty mleczne, kofeina i pikantne potrawy. Warto zrezygnować z tych produktów lub ograniczyć ich spożycie.
- Unikanie produktów gazotwórczych - Niektóre napoje i produkty mogą zwiększać produkcję gazu w organizmie matki, co może prowadzić do nadmiernego gazowania u dziecka. Należą do nich: napoje gazowane, napoje kofeinowe, alkohol oraz napoje energetyczne. Warto ograniczyć lub weliminować spożycie tych napojów lub zastąpić je wodą, herbatą ziołową lub sokiem owocowym.
- Unikanie potencjalnych alergenów - Jeśli istnieje podejrzenie, że dziecko może być uczulone na określone składniki pokarmowe, warto wyeliminować te produkty z diety matki na pewien czas. Mogą to być: orzechy, gluten, soja, jaja, ryby czy mleko krowie. Po wyeliminowaniu potencjalnych alergenów z diety matki, warto obserwować reakcję dziecka i ewentualnie skonsultować się z pediatrą.
- Zmiana diety w kierunku bardziej łatwostrawnego pokarmu - Dieta bogata w warzywa, owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe, chude mięso, ryby oraz zdrowe tłuszcze może wpłynąć korzystnie na zdrowie dziecka i zmniejszyć ryzyko wystąpienia kolki.
- Regularne spożywanie posiłków - Ważne jest, aby matka karmiąca regularnie spożywała posiłki o regularnych porach dnia. Przejedzenie się lub długie okresy głodu mogą wpływać na jakość pokarmu mlecznego i być przyczyną problemów trawiennych u dziecka.
- Utrzymywanie odpowiedniego nawodnienia - Picie odpowiedniej ilości płynów przez matkę karmiącą może pomóc w produkcji mleka oraz utrzymaniu jego prawidłowej jakości.
Istotne jest także monitorowanie diety matki w przypadku karmienia piersią, ponieważ niektóre produkty spożywcze mogą powodować zwiększone gazowanie u niemowlęcia. Wyeliminowanie potencjalnie drażniących pokarmów, takich jak produkty gazotwórcze czy napoje gazowane, może przynieść ulgę w przypadku kolek noworodkowych.
Warto zwrócić uwagę na własny stan emocjonalny i zapewnić sobie wsparcie w trudnym okresie pierwszych dni z noworodkiem. Rodziców mogą spotykać uczucia frustracji, bezradności czy zmęczenia, dlatego ważne jest, aby znaleźć czas dla siebie, korzystać z pomocy bliskich osób oraz rozmawiać o swoich emocjach.
Pamiętaj, że kolki noworodkowe są zjawiskiem przejściowym i zazwyczaj ustępują samoistnie. Ważne jest więc zachowanie cierpliwości, zrozumienia i miłości dla dziecka, które potrzebuje wsparcia i troski w tym okresie intensywnych doznań i przystosowań do nowego świata życia poza łonem matki.
Warto zwrócić uwagę na własny stan emocjonalny i zapewnić sobie wsparcie w trudnym okresie pierwszych dni z noworodkiem. Rodziców mogą spotykać uczucia frustracji, bezradności czy zmęczenia, dlatego ważne jest, aby znaleźć czas dla siebie, korzystać z pomocy bliskich osób oraz rozmawiać o swoich emocjach.
Pamiętaj, że kolki noworodkowe są zjawiskiem przejściowym i zazwyczaj ustępują samoistnie. Ważne jest więc zachowanie cierpliwości, zrozumienia i miłości dla dziecka, które potrzebuje wsparcia i troski w tym okresie intensywnych doznań i przystosowań do nowego świata życia poza łonem matki.
Niniejszy artykuł ma wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowi ani nie powinien być traktowany jako zastępstwo porady medycznej. Zawsze zaleca się skonsultowanie z właściwym lekarzem lub specjalistą w przypadku jakichkolwiek pytań lub wątpliwości dotyczących zdrowia Twojego dziecka.

